کوتاه و دقیق بگوییم: نه، جرقه زدن پریز طبیعی نیست—حتی اگر «کوچک» باشد.
اما مثل خیلی از پدیدههای برقی، پشتش چند سناریوی متفاوت خوابیده که بعضی بیخطرِ کوتاهمدتاند و بعضی هشدار جدی.
بیایید با نگاه فنی ولی قابلفهم بازش کنیم.
جرقه کوچک پریز یعنی چه؟
جرقه در اصل یعنی تخلیه ناگهانی انرژی الکتریکی در هوا.
برق قرار است از فلز به فلز حرکت کند، نه از هوا. وقتی از هوا میپرد، یعنی جایی مسیر درست نیست.
چه جرقههایی «نسبتاً قابلتحمل» هستند؟
اینها هنوز طبیعی محسوب نمیشوند، ولی فوری خطرناک هم نیستند:
- وقتی دوشاخه یک وسیله پرمصرف (اتو، بخاری برقی، مایکروویو) را خیلی سریع به پریز میزنید
- یک جرقه خیلی ریز، لحظهای، بدون صدا و بدون بوی سوختگی
- فقط در همان لحظه اتصال، نه دائم
این حالت بیشتر به هجوم لحظهای جریان (Inrush Current) مربوط است.
چه جرقههایی هشدار جدیاند؟
اگر هرکدام از اینها را دیدید، موضوع جدی است:
- جرقه هر بار که دوشاخه را میزنید
- جرقه همراه با صدای تقتق
- بوی پلاستیک یا سیم سوخته
- داغ شدن پریز
- سیاه شدن اطراف سوراخهای پریز
- قطع و وصل شدن برق وسیله
اینجا دیگر پای اتصال بد، سیم فرسوده یا خطر آتشسوزی وسط است.
علتهای رایج جرقه زدن پریز
- شل بودن اتصالات داخل پریز
- کیفیت پایین یا قدیمی بودن پریز
- سیمکشی فرسوده یا آلومینیومی
- پریز نامناسب برای وسیله پرمصرف
- نداشتن ارت (اتصال زمین)
- رطوبت یا گردوغبار داخل پریز
آیا جرقه کوچک میتواند خطرناک شود؟
بله، و این قسمت مهم ماجراست.
جرقههای کوچک:
- بهمرور پریز را ذوب میکنند
- مقاومت ایجاد میکنند → گرما
- گرما + پلاستیک = ریسک آتشسوزی
بیشتر آتشسوزیهای برقی دقیقاً از همین «چیزای کوچیک و نادیدهگرفتهشده» شروع میشوند.
چه کارهایی باید انجام داد؟
- اگر جرقه تکرار میشود → استفاده نکن
- پریز را با مدل استاندارد و ارتدار تعویض کن
- وسایل پرمصرف را به پریز معمولی کهنه نزن
- اگر خانه قدیمی است، بررسی تابلو و سیمکشی ضروری است
جمعبندی واقعبینانه
جرقه کوچک پریز:
- طبیعی نیست
- گاهی موقت و کمخطر است
- اما اغلب یک علامت هشدار زودهنگام است
برق معمولاً قبل از فاجعه، آرام نجوا میکند.
جرقه یعنی دارد نجوا میکند.
